Το κόκκινο πρόβατο

(δεν του φαίνεται αλλά αυτό το post έχει να κάνει με το Μουντιάλ)

Η γιαγιά μου η μακαρίτισσα καταγόταν από τη Μάνη. Οι Μανιάτες ζουν σε ένα τόπο με θεόρατα, γυμνά, αυστηρά βράχια και γίνονται κι οι ίδιοι έτσι. Η πιθανότητα να μεταπείσεις ένα Μανιάτη είναι λίγο μικρότερη από την πιθανότητα να μετακινήσεις μόνος σου ένα βουνό – και μιλάμε για το βουνό το σωστό, το βαρύ, το πρόστυχο, για Μανιάτικο βουνό από σκληρό γρανίτη όχι τις ιζηματογενείς αηδίες που σερβίρουν βορειότερα! Για να καταλάβετε τους Μανιάτες και τον συντηρητισμό τους πρέπει να συνειδητοποιήσετε πότε εκχριστιανίστηκαν: επί Βασίλειου του Βουλγαροκτόνου. Σοβαρά μιλάω, η πηγή μου είναι ο Παπαρρηγόπουλος. Ο συντηρητισμός αυτός εκδηλώνεται σε κάθε άποψη της ζωής τους και, φυσικά, και στο τι ψηφίζουν.

Σε μια τέτοια οικογένεια λοιπόν γεννήθηκε ο αδελφός της γιαγιάς μου, ο Ηλίας. Ο μπαρμπαΛιάς, όπως τον φωνάζαμε όλοι, ήταν κομουνιστής. Κατακόκκινος μιλάμε. Το πλήρες σετ, εξορία και τα λοιπά: η μάνα μου έχει ξυλόγλυπτο καραβάκι με αφιέρωση «στην αγαπημένη μου ανιψιά <παρατσούκλι> ο θείος Λιάκος, Αη-Στράτης 1954». Το κόκκινο πρόβατο της οικογένειας.

(δεν του φαίνεται αλλά αυτό το post έχει να κάνει με το Μουντιάλ)

Ο μπάρμπας ήταν επίσης πραγματικά καλοκάγαθος άνθρωπος. Όσο και να διαφωνούσε με κάποιον δεν τον απέρριπτε. Ήταν ας πούμε μαλλιάς κάποιος; Δεν του άρεσε (Μανιάτης γαρ!) αλλά δεν είχε πρόβλημα να του το πει και να συνεχίσει να μιλάει μαζί του σα να μην έγινε τίποτα. Δεν του άρεσε που το Κόμμα είχε μπλεχτεί σε εμφύλιο, δεν του άρεσε που σύντροφοί του ήθελαν να σφάξουν τα φασιστικά γουρούνια. «Οικογένειες έχουν κι αυτοί» μουρμούριζε – αυτός, ο άνθρωπος που πήγε εξορία! Με κατακόκκινο πρόσωπο, με τις μουστάκες του τις άσπρες, χωρατατζής και πράος. Με ένα γέλιο βαθύ σαν αυτό που έχει ο Αι-Βασίλης στις διαφημίσεις της κοκακόλα: «χο χο-χο-χο-χο». Όσο για τα παιδιά, δώστου ευκαιρία να παίξει μαζί τους και τι άλλο! Τα αγαπούσε αληθινά, χάριζε ό,τι είχε και δεν είχε για ένα χαμόγελο παιδιού. Έπεφτε στα γόνατα και τον καβαλούσαμε να κάνουμε αλογάκι και μουρμούριζε χαμογελώντας «το πολύ θάρρος μειώνει τον σεβασμό». Και μετά άρχιζε τα «χο χο-χο-χο-χο».

Σε αυτόν τον άνθρωπο ο Θεός δεν χάρισε δικό του παιδί, ο γάμος του έμεινε άκληρος. Έριξε όλη του την αγάπη στα ανήψια του και στα παιδιά τους (σ’ εμάς τους τυχερούς). Τορναδόρος στο επάγγελμα, δούλευε στου Ψυρρή, πριν γεμίσει μοδάτα τζιπ, και μετά το σχόλασμα έπαιρνε το λεωφορείο να έρθει Αμπελόκηπους να μας δει. Τον έπαιρνε ο ύπνος στο λεωφορείο (κάθε φορά!) και γυρνούσε από το Γηροκομείο με τα πόδια (κάθε φορά όμως!). Και πάντα με κάποιο δώρο, ό,τι άντεχε η τσέπη αλλά ποτέ με άδεια χέρια. Η γιαγιά τον μάλωνε κι αυτός εκεί.

(δεν του φαίνεται αλλά αυτό το post έχει να κάνει με το Μουντιάλ)

Ο μπάρμπας ήταν βάζελος (όπως κάθε καλός άνθρωπος χεχεχε!). Και μάλιστα παλαιάς κοπής. Πήγαινε κάθε δεύτερη Κυριακή στη Λεωφόρο και αφού το γήπεδο ήταν δυο τετράγωνα από το σπίτι ερχόταν πάντα μετά. Αν το αποτέλεσμα ήταν καλό, ερχόταν γεμάτος δωράκια και ήταν όλο γέλια («χο-χο-χο-χο-χο»). Πιο σπάνια, αν τον είχαμε πιει (πω-πω να το διάβαζε αυτό ο μπάρμπας θα γινόταν κόκκινος!) ερχόταν με τα μούτρα κάτω και του «ψήναμε» καφέ.

Κάθε Πάσχα μας έφερνε ένα σοκολατένιο κόκκορα, τον οποίο έσφαζε τελετουργικά αφού μας έλεγε το ίδιο αστείο «βρε, πώς μας κοκκορεύετει αυτός!» χρόνος μπαίνει χρόνος βγαίνει. Στη γιορτή του, 20 Ιουλίου, μας πήγαινε κάθε χρόνο στα βλάχικα της Βάρης, όπου παρήγγελνε ποσότητες ικανές να σιτίσουν όλα τα εν ενεργεία τάγματα πεζικού για περίπου δύο εβδομάδες (τρεις με σχετική οικονομία). Ανοιχτοχέρης, γελαστός, κατακόκκινος. Το κόκκινο πρόβατο της οικογένειάς του είχε μόνο ανθρώπους να λένε τα καλύτερα για αυτόν.

(δεν του φαίνεται αλλά αυτό το post έχει να κάνει με το Μουντιάλ)

Αυτός ο άνθρωπος έκανε την πιο αυθεντικά LARGE κίνηση που έχω δει στη ζωή μου.

Με τον αδελφό μου (είναι λίγα χρόνια μικρότερος) αγοράζαμε κάθε χρόνο αυτά τα άλμπουμ της Panini. Αυτοκόλλητα ποδοσφαιριστών που υποτίθεται ότι γεμίζαν ένα άλμπουμ. «Ποδόσφαιρο 81», «Espana 82», «Ποδόσφαιρο 83». Αγοράζαμε φακελάκια που είχαν μέσα 4-5 αυτοκόλλητα και ανταλλάσσαμε τα διπλά χαρτάκια με συμμαθητές προσπαθώντας να γεμίσουμε το άλμπουμ. Όταν έφτασε το Μουντιάλ του 86 είχαμε ήδη 4-5 τέτοια ετήσια άλμπουμ στα οποία είχαμε επενδύσει χαρτζηλίκια ολόκληρα και δεν είχαμε καταφέρει να συμπληρώσουμε. Αποφασίσαμε παμψηφεί (και οι δύο δηλαδή) να μην αγοράσουμε τίποτα.

Καμιά βδομάδα αφού είχε αρχίσει το Μουντιάλ μας ρώτησε ο μπάρμπας πώς πάει η συλλογή μας. Ήξερε για τις προηγούμενες φυσικά. Του είπαμε ότι δεν κάνουμε, του εξηγήσαμε και γιατί. Στράβωσε.

Δυο μέρες μετά, χτυπά το κουδούνι και μπαίνει ο μπαρμπαΛιάς με ένα καινούργιο άλμπουμ Μουντιάλ 1986 και μία κούτα αυτοκόλλητα. Η κούτα ήταν σφραγισμένη και είχε μέσα 100 φακελάκια. Μας κόπηκε η φωνή. Κολλάγαμε φάτσες ποδοσφαιριστών τρεις μέρες.

Αν δεν έχετε προσπαθήσει να στήσετε τέτοιες συλλογές ως παιδιά δεν ξέρετε για τι μεγέθη μιλάμε: το δικό μας χαρτζηλίκι έφτανε για 3-4 φακελάκια την εβδομάδα, δεν υπήρχε περίπτωση να συμπληρωθεί κάτι. 100 φακέλλους με τη μία δεν είχε δει ποτέ κανείς συμμαθητής. Τα μεγέθη ήταν πελώρια!

Ο μπαρμπαΛιάς δεν μπόρεσε να σκέφτεται ότι τα μικρανήψια του δεν αγοράζαν αυτοκόλλητα ποδοσφαιριστών επειδή δεν υπήρχαν αρκετά χρήματα. Είχε χάσει τον ύπνο του με αυτό. Τορναδόρος ακόμα, μάζεψε ποιος ξέρει πώς και πόσα μεροκάματα και τα έκανε αυτοκόλλητα χαρτάκια. Το μόνο που μας ζήτησε ήταν να συμπληρώσουμε το άλμπουμ. Φυσικά ήταν το μόνο που συμπληρώσαμε τελείως.

(σας το είπα: δεν του φαίνεται αλλά αυτό το post έχει να κάνει και με το Μουντιάλ)

ΥΓ: Ο μπαρμπαΛιάς πέθανε Μεγάλη Παρασκευή του 1997. Ήμουνα στην Βρετανία για μεταπτυχιακό και το έμαθα από το τηλέφωνο δυο μέρες αργότερα, επειδή έδινα εξετάσεις. Θυμάμαι ακριβώς τι κοιτούσα όταν μου το είπε ο πατέρας μου, το γρασίδι έξω από τον τηλεφωνικό θάλαμο, μια γάτα που έπαιζε λίγο πιο κει, τι χρώμα είχε ο ουρανός. Ο μπάρμπας έσβησε στο νοσοκομείο αγκαλιασμένος από αδέλφια και ανήψια, που είχαν κυκλώσει το κρεβάτι του μέχρι την τελευταία ώρα. Μου έλειψε που δεν ήμουνα μαζί. Μου λείπει ακόμα. Ξέρω όμως ότι αν υπάρχει Παράδεισος, για τέτοιους ανθρώπους έγινε. Και είναι εκεί και γελά τώρα που γράφω αυτά τα μελιστάλαχτα:

«Χο-χο-χο-χο-χο»

11 Σχόλια

  1. 🙂

    Πολύ καλό! Από πιο χωριό της Μάνης είστε;

    Οι Μανιάτες εκχριστιανίστηκαν από τον Όσιο Νίκωνα, τον Μετανοείτε κ βέβαια ποτέ τους δεν εκχριστιανίστηκαν επί της ουσίας. Έχει γράψει ένα απολαυστικό κομμάτι ο Λευτέρης Αλεξάκης στο » Τα γένη κ η κοινωνία στην παραδοσιακή κοινωνία της Μάνης» όπου αποδεικνύει ότι στις διαφορές που υπάρχουν στο τελετουργικό των λειτουργιών κ των μυστηρίων της εκκλησίας στη Μάνη από την υπόλοιπη Ελλάδα διακρίνεται η παρωδία τους.

  2. Καλημέρα Αθήναιε,
    Ως προς το χωριό, τα πράγματα είναι κομματάκι περίπλοκα. Δεν ξέρω τι ακριβώς έκαναν οι προ-προ-παππούδες μου στους συγχωριανούς τους, αλλά κάθε γενιά μεγάλωνε αλλού. Η γιαγιά μου μεγάλωσε στην Αθήνα (καθόλου Μάνη) αλλά γεννήθηκε στα Φιλιατρά (επίσης όχι Μάνη, πλησιάζουμε), ο πατέρας της στους Μολάους (σχεδόν Μάνη) και ο παππούς της σε κάποιο χωριό της Μέσα Μάνης, το όνομα του οποίου ειλικρινά δεν μπορώ να θυμηθώ με τίποτα…Όποιοι κι αν είναι οι λόγοι της διαρκούς μετακόμισης αποκλείεται να ήταν καλοί. Το μενταλιτέ του Μανιάτη πάντως διατηρήθηκε στο σόϊ! :^)
    «Βέβαια ποτέ τους δεν εκχριστιανίστηκαν επί της ουσίας»: Σωστό. Το κείμενο που αναφέρεις θα ψάξω να το βρω, ακούγεται ενδιαφέρον.

  3. Το σκέφτομαι καιρό αλλά σήμερα λέω να το πω και δημοσίως. Μόνο συμπαθητικούς ανθρώπους έχει τελικά το σόι σου. Πάντως ξέρεις τι με στενοχωρεί? Που χάθηκαν οι «Μπαρμπαλιάδες» από τις ζωές μας. Πόσους τέτοιους θα προλάβει να συναντήσει ο γιός σου?

  4. @oistros:
    Ευχαριστώ, αλλά υπερβάλεις: απλά τους αντιπαθητικούς τους έχουμε κρύψει. Είναι έγκλειστοι στο πατάρι. Και τώρα που μου το θύμησες, έχω να τους αλλάξω νερό από την Παρασκευή! LOL! :^)
    Η αλήθεια είναι ότι ο μπάρμπας ήταν πολύ ιδιαίτερος άνθρωπος. Ναι, θα ήθελα ο γιος μου να τον είχε προλάβει, όπως και κάποιους άλλους ανθρώπους που είχα την χαρά και τιμή να ζήσω. Άτιμε χρόνε… :^/

  5. Σε κάθε οικογένεια υπάρχει ένας αταίριαστος με τα ήθη των άλλων, που ομορφαίνει όμως τη ζωή των παιδιών της! Ήσαστε τυχεροί που είχατε τον μπαρμπα-Λια , που σας αγαπούσε τόσο! Το ό,τι ήταν βάζελος, ουδείς αναμάρτητος!

  6. Renata Says:

    «Σε κάθε οικογένεια υπάρχει ένας αταίριαστος με τα ήθη των άλλων, που ομορφαίνει όμως τη ζωή των παιδιών της! Ήσαστε τυχεροί που είχατε τον μπαρμπα-Λια , που σας αγαπούσε τόσο!»
    Αυτό είναι αλήθεια! :^)

    «Το ό,τι ήταν βάζελος, ουδείς αναμάρτητος!»
    LOL! Εδώ είμαστε πραγματικά οικογενειακά αμαρτωλοί! Υπάρχει μόνο ένας γαύρος, αδελφός της μάνας μου, και όλοι οι υπόλοιποι καταπράσινοι!

    (Για λόγους πληρότητας: ο συντηρητισμός των Μανιατών διαλύθηκε σιγά-σιγά με…επιμειξίες. Με άλλα λόγια, δεν ψηφίζω Καρατζαφέρη, ΟΚ? Μην μας βγει και το όνομα…)

  7. κι εμένα ο μπαμπάς μου είναι κομμουνιστής και βάζελος, αλλά όχι από τη Μανη! χαχα!

    νομιζω πως η Μανη ειχε πολλους κομμουνιστες, αλλα τους καθαρισαν, ετσι εμαθα απο φιλο μανιατη, βασικα…

  8. Τι να σου πω ρε συ Κροτ….Την εποχή του μπάρμπα οι μανιάτες χωριζόντουσαν σε δεξιούς βασιλικούς και δεξιούς μη βασιλικούς… :^)

  9. Ωραίος τύπος! Παλιός καλός Μανιάτης!
    Κλάψαμε για χάρη του κι ας ήταν το post αφιερωμένο στο Μουντιάλ!

  10. @Kyralliana:
    Και πού να τον είχατε γνωρίσει και από κοντά! :^)

  11. Αχ, τι καλός….ευτυχώς υπάρχουν ακόμα τέτοιοι άνθρωποι….όχι πολλοί αλλά υπάρχουν…

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: