Δερβίσηδες

Αναρωτιόμαστε ποτέ για τον μυστηριώδη χορό των δερβίσηδων;

Το Σουφικό Τάγμα των Μεβλεβί Ντερβίς, αυτό που αποκαλούμε Δερβίσηδες, είναι μία από τις πρώτες ασκητικές κοινότητες του Ισλάμ, που εγκατέλειψαν τα εγκόσμια πρεσβεύοντας ότι το ανθρώπινο πεπρωμένο εξαρτάται από την ανεξιχνίαστη θέληση του Θεού. Επικράτησε μεταξύ τους το ασκητικό στοιχείο του μυστικισμού, στηριγμένο σε μια συνδυαστική προσέγγιση πολλών στοιχείων από προϋπάρχουσες λατρείες κι όχι μόνο την μουσουλμανική. Κι αυτό επειδή, σύμφωνα με τους Σούφι, «όλες οι Παραδόσεις οδηγούν στην μια και μόνη αλήθεια», και στον κόσμο τα πάντα αλληλεπιδρούν και συνδέονται μεταξύ τους με έναν ιστό. Η μουσική και ο εκστατικός χορός είναι μόνο όργανα για να φτάσει ο χορευτής στη μεταφυσική εμπειρία. Πρόκειται για την ύψιστη κατάσταση συνειδητοποίησης του ανθρώπου, κατά την οποία η πρώτη του σκέψη είναι πως υπάρχει κάτι άλλο πολύ μεγαλύτερο από αυτόν, το οποίο και αναζητά. Πρόκειται για μια λατρευτική σχέση, η οποία βασίζεται στην αγάπη και ταυτόχρονα στην ταπείνωση του «εγώ»,

Όλα αυτά όμως είναι η θεωρία. Στην πράξη το μόνο που μετρά (για τον θεατή) είναι το πόσο  καθηλωτική εμπειρία είναι η εικόνα του χορού του δερβίση. Ο δερβίσης γυρνά γύρω από τον εαυτό του, σε μέθεξη από την ίδια την κίνηση, αέναη, αμετάβλητη, εκμαυλιστική. Σαν την ροή του χρόνου, σαν τα σημάδια του ουρανού, σαν ανάμνηση από πριν την γέννησή μας, ο χορός του γίνεται σημείο αναφοράς και ο ίδιο ομφαλός του κόσμου. Ενός κόσμου που καταπίνει το κέντρο του για να γίνει μυστικιστικά κατανοητός.

assets_large_t_420_186859_type11486

Σε κάποιο επίπεδο εντελώς αφηρημένο είμαστε όλοι μας δερβίσηδες, με τις ζωές μας στριμωγμένες κοντά κοντά, έτσι που σχεδόν δεν χωράμε. Απλώνουμε τα χέρια και πέφτουμε ο ένας πάνω στον άλλο. Ξανά και ξανά, γυρνώντας γύρω από τον άξονά μας, σπρώχνουμε, εμποδίζουμε, χτυπάμε σάρκα αγαπημένη. Πονάμε και μας πονάνε. Ίσως τα χάσματα και οι πληγές μένουν πάντα εκεί, γιατί ξέρουμε να κάνουμε μόνο τις ίδιες κινήσεις, και εκτελώντας την επανάληψή τους χτυπάμε και χτυπιόμαστε στα ίδια σημεία. Άλλωστε, δεν καβγαδίζουμε για κάτι καινούργιο ποτέ με τους ανθρώπους μας τους κοντινούς, ζούμε απλώς τον ίδιο καβγά ξανά, ξανά και ξανά. Τεμαχισμένο έτσι, λες κι έρχεται σε επεισόδια.

Ο κάθε άνθρωπος χορεύει τον χορό του, την δική του Μουσική. Ψάχνει για ανθρώπους με παρόμοιους χορούς, να μοιραστούνε τις Μουσικές τους, να φτάσουν σε αρμονία, να ξορκίσουν τη μοναξιά. Μα οι φιγούρες δεν ταιριάζουν ποτέ απόλυτα και χτυπάμε ο ένας τον άλλο. Πονάμε, πονάμε τους κοντινούς μας καθώς γινόμαστε το κέντρο του κόσμου μας. Και το κάνουμε κάθε φορά με τον ίδιο τρόπο. Και το κάνουμε κάθε φορά κατά λάθος.

Αυτό το λέμε πληγή. Και οι ψυχολόγοι το λένε τραύμα. Κανείς, απ’ όσο ξέρω, δεν το λέει χορό. Ούτε καν οι ίδιοι οι δερβίσηδες.

Advertisements

15 Σχόλια

  1. Κάπως έτσι. Ομορφο ποστ. Να έχεις ένα όμορφο βράδυ.

  2. !!!!

    (Έχεις δίκιο ρε γμτ!)

  3. Χαίρομαι που υπάρχουν τα blogs και τέτοιες σκέψεις όχι απλά μοιράζονται αλλά παίρνουν την βαρύτητα που τους πρέπει όταν γράφονται με τέτοιο όμορφο τρόπο!
    Thanks!
    Καλό σου βράδυ!

  4. @Ελληνίδα:
    Ευχαριστώ, καλό βράδυ και σε σένα.

    @Ρενάτα:
    Βοηθά να το επεξεργαστείς πάντως, γιατί αλλιώς δεν καταλαβαίνεις γιατί κάνουν (κάνουμε) συνέχεια τις ίδιες μλκίες…

    @Φίλος:
    Να είσαι καλά αδελφέ, σ’ ευχαριστώ πολύ. Κι εγώ χαίρομαι για τα blogs, όχι μόνο για όσα έχω διαβάσει (ή έχω γράψει) αλλά κυρίως για όλες τις ευκαιρίες να δω ανθρώπους που μου χαρίστηκαν. Φιλιά στην οικογένεια! 🙂

  5. Η παλάμη του δεξιού χεριού του Δερβίση κοιτά προς τα πάνω, η παλάμη του αριστεριού χεριού κοιτά πάντα προς τα κάτω, το σώμα είναι το μέσον που συνδέει τον ουρανό με τη γη, οι δερβίσηδες δεν συγκρούονται μεταξύ τους γιατί έχουν βρει αυτήν ακριβώς την ισορροπία, στο τέλος στροβιλίζονται με ένα τρόπο λες και θα εξαφανίσουν το «εγώ» τους και θα ενωθούν με κάτι ανώτερο από τους ίδιους, εμείς πέφτουμε ο ένας πάνω στον άλλον γιατί πολύ απλά δεν κοιτάμε ούτε πάνω ούτε κάτω, δυστυχώς ούτε και ευθεία, στην πραγματικότητα δεν κοιτάζουμε τίποτα κι ο εγωκεντρικός «χορός» μας συνεχίζεται απλά χωρίς σκοπό και τέλος…

    Πολύ ωραίο άρθρο, πράγματι!

  6. πολυ ωραιο αρθρο.Αυτα τα show που ερχονται εδω,ειναι καθαρα τουριστικα.Σε οσα ισλαμικα κρατη εχω ψαξει για να τους βρω σε καποια πιο αυθεντικη τους μορφη,δεν εχω βρει.Μονο στην Τουρκια δινουν για καποιο διαστημα παρασταση.Μια φορα ομως και αφου εψαχνα πολυ για το θεμα τους βρηκα στο Καιρο,στην αυθεντικη τους μορφη,που φυσικα δεν εχει καμμια σχεση με το χορευτικο που μας παρουσιαζουν.

  7. «Όλοι στο θάνατο είμαστε ίσοι, κάτω από τη φούστα του δερβίση»…Λίνα Νικολακοπούλου

  8. αυτό ήταν ποστάρα αγαπητέ….

  9. Εξαιρετική ανάρτηση!
    Με άγγιξε βαθύτατα.
    Καλή Κυριακή.

  10. Γι’ αυτό τα πιτσιρίκια τρελαίνονται να γυρίζουν γύρω από τον εαυτό τους…
    ;-D

  11. Υπέροχο ποστ αλλά διαφωνώ λίγο με τον συσχετισμό. Νομίζω ότι οι δερβίσηδες στο δικό τους χορό είναι απόλυτα συγκεντρωμένοι, φτάνουν σε μια κατάσταση διαλογισμού και ίσως μέσω της κινήσης αγγίζουν το «θείο».

    Αντίθετα, ο δικός μας χορός ειναι μια κακή απομίμηση. Στριφογυρίζουμε πέφτοντας ο ένας στον άλλο. Κάνουμε και ξανακάνουμε τα ίδια λάθη. Έχουμε τους ίδιους καυγάδες, όπως είπες. Δεν μαθαίνουμε, δε κοινωνούμε με μια ανώτερη δύναμη.

  12. @Τζων Μπόης:
    Έτσι ακριβώς, οι λεπτομέρειες και η σημειολογία του κάθε συμβολισμού του χορού έχει την σημασία του.
    Πολύ χαίρομαι που σου άρεσε το ποστ.

    @zouri1:
    Φυσικό είναι αυτό: ένας χορός που κανονικά ωθεί στον μυστικισμό και την επαφή με το θείο δεν εκτελείται για χρήματα παρά μόνο σε τουριστικό πλαίσιο.
    Πρέπει να ήταν εκπληκτική εμπειρία στο Κάϊρο.

    @FoodJunkie:
    Σωστή!

    @Κ.Κ.Μοίρης:
    Κι αυτό το κοπλιμέντο από σένα μετρά ακόμα περισσότερο.

    @houlk:
    Χαίρομαι πολύ για αυτό. Καλώς ήλθες.

  13. @Σοφία:
    Νόμιζα ότι απλά κυνηγούν την ουρά τους… 😉

    @fieryfairy:
    Έχεις δίκιο, αλλά αυτό λέω κι εγώ.
    Ίσως έπρεπε να μας αποκαλέσω μαθητευόμενους δερβίσηδες για να δέσει πιο σωστά η αναλογία.

  14. Για μένα πάλι, ο χορός των Δερβίσηδων είναι η υπέρτατη απόδειξη της ανάγκης της μέθης, των ουσιών που επιδρούν στον εγκέφαλο, που έχουν όλες οι θρησκείες, όλοι οι πολιτισμοί και που ο τωρινός, λόγω κάποιας ιδιοτροπίας, θέλει να καταργήσει για πρώτη φορά. Όχι να φτιάξει τη δική του εκδοχή, αλλά ένα νέο είδος πολιτισμού: αποστειρωμένο.

    Το ξέρω, το πάω πολύ μακριά από το (υπέροχο) κείμενό σου. Αλλά αυτό μου θυμίζει ο χορός των Δερβίσηδων: ακόμα και σ’ ένα δωμάτιο, με τίποτα στα χέρια του, ο άνθρωπος βρίσκει τρόπο να ζαλιστεί για να φτάσει στο θείο. Γυρνάει γύρω από τον εαυτό του.

  15. @Yannis_H:
    Η επαφή με το θείο, είτε κυριολεκτικά είτε μεταφορικά, μπορεί να αφορά την πίστη σε κάποιο Υπέρτατο Ον ή ακόμα και την επαφή με τα πιο μυχια βάθη της συνείδησής μας. Σε κάθε περίπτωση αφορά κάτι ανεξέλεγκτο και μη χειραγωγίσιμο και αυτό τρομάζει. Με αυτή την λογική γίνεται και η προσπάθεια «υποδούλωσης» και ευτελισμού τέτοιων τελετουργιών.
    Ωραίο το σχόλιό σου.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: