Watchmen

Άμεση αλλαγή post, γιατί το προηγούμενο δεν παλεύεται σαν θέμα!

Το σημερινό κειμενάκι ήθελα καιρό να το γράψω. Αφορμή για να το γράψω (επιτέλους!) στάθηκε η χθεσινή μου βόλτα από το 13ο Φεστιβάλ Κόμικς της Βαβέλ στο Γκάζι. Το φεστιβάλ έχει μία αίθουσα με δουλειές ελλήνων σκιτσογράφων, που έγιναν ειδικά για αυτό, μία με επιλογές από Ρώσους και Ουκρανούς και ένα ζωηρό πλήθος επισκεπτών που τριγυρίζει έτσι κι αλλιώς την περιοχή. Το φεστιβάλ θα συνεχίζεται σήμερα και αύριο. Αξίζει πολύ τον κόπο, τόσο για τα εκθέματα όσο και για το πολύ ενημερωμένο πωλητήριο, όπου όσοι αγαπάτε τα κόμικς θα βρείτε διάφορα καλούδια που έχουν αρχίσει να σπανίζουν την αγορά.

Και θα βρείτε και σε hardcover τόμο τους Watchmen.

watchmencharacters

Τα δώδεκα τεύχη των Watchmen, σε κείμενο Alan Moore, σκίτσο του Dave Gibbons και χρώματα του John Higgins, είναι μια φουτουριστική μίνι σειρά που αποδομεί εντελώς την έννοια των υπερ-ηρώων και την εντάσσει σε μια ανατριχιαστικά ρεαλιστική κοινωνία.

Η ιστορία συμβαίνει σε μια παράλληλης πραγματικότητας Αμερική, με τον ψυχρό πόλεμο να συνεχίζεται και να γιγαντώνεται. Η απειλή του πυρηνικού ολέθρου είναι όλο και πιο κοντινή και η απαισιοδοξία για το μέλλον της ανθρωπότητας διάχυτη. Οι «ήρωες» της ιστορίας δεν έχουν υπερδυνάμεις, με μία συγκεκριμένη, εντυπωσιακή εξαίρεση. Κανένας τους δεν αντιμετωπίζεται ευνοϊκά από το κοινό και μάλιστα οι μόνοι νόμιμοι υπερ-ήρωες είναι υπάλληλοι του κράτους. Όλοι τους δεν διστάζουν να ασκήσουν άσχημη, πολύ άσχημη, βία. Το πιο εντυπωσιακό είναι οι διάφοροι λόγοι για τους οποίους έχουν φορέσει τις στολές του ήρωα: αφελής ρομαντισμός, λεφτά, δόξα, καταπιεσμένη σεξουαλικότητα (αχ αυτές οι στολές!), απλά απωθημένα επιβολής.

Η ιστορία γυρίζει γύρω από τον σκληρό ανταγωνισμό ΗΠΑ – ΕΣΣΔ και την συνωμοσία που (ίσως) βρίσκεται πίσω από την δολοφονία ενός από τους βασικούς χαρακτήρες. Οι γραμμές που διαχωρίζουν το καλό από το κακό είναι ασαφείς και δεν μοιάζουν σε τίποτα με αυτό που συνήθως λέμε «ιστορία με σουπερ-ήρωες». Δεν υπάρχει happy end, δεν επιζούν όλοι και δεν λύνεται πραγματικά κανένα πρόβλημα – από αυτή την άποψη η όλη δουλειά είναι μια άσκηση φόρμας, ατμόσφαιρας και ρυθμού περισσότερο παρά ξερής  αφήγησης. Ο Moore (ο ίδιος Moore των V for Vendetta και From Hell) χρησιμοποιεί την αφήγηση για να εκφράσει σύγχρονες ανησυχίες, κοινωνικές, θρησκευτικές, ηθικές, υπαρξιακές. Ο δε Gibbons δουλεύει τόσο προσηλωμένα πάνω στην φόρμα που εντυπωσιάζει: υπάρχει τεύχος ας πούμε (το #5) που είναι απόλυτα συμμετρικό, καρέ προς καρέ. Η δουλειά του σημαδεύει τον αναγνώστη. Τα χρώματα τέλος γίνονται πιο μουντά και δυσοίωνα καθώς η ιστορία εξελίσσεται, ενώ υπάρχει και μια ιστορία-μέσα-στην-ιστορία, μια αφήγηση από ένα κόμικς με πειρατές που διαβάζει ένας από τους χαρακτήρες, που δίνει διαρκώς αφορμές για παραλληλισμούς και προβληματισμό γύρω από την «κυρίως» αφήγηση.

Από κάθε άποψη, το Watchmen είναι λογοτεχνία κι όχι απλά κόμικς. Έχει κερδίσει βραβείο Hugo, έχει συμπεριληφθεί σε λίστες όπως η λίστα των Times για τις «100 καλύτερες νουβέλες στα αγγλικά από το 1923 έως σήμερα». Δεν συζητώ καν για την επίδρασή του στον τρόπο που αντιμετωπίζονται ανάλογες ιστορίες από τότε που κυκλοφόρησε. Προσωπικά, το διάβασα μέσα στις γιορτές (άργησα!) και το βρήκα συναρπαστικό ανάγνωσμα.

Και μάλιστα βγαίνει σύντομα και σε ταινία – ιδού τα δύο τρέϊλερ:

Η ιστορία δεν έχει τόσο έντονη δράση όσο ίσως φαίνεται από τα τρέϊλερ, έχει όμως αρκετή ένταση για να κρατήσει τον αναγνώστη στην τσίτα για μέρες. Και κάθε τεύχος σου «ζητά» να το διαβάσεις ξανά και ξανά.

Συμπέρασμα: τραβάτε βρείτε τους Watchmen και διαβάστε τους. Είναι στα όρια του τι μπορεί να καταφέρει ένα κόμικ με υπερ-ήρωες. Και μάλιστα, αν έχετε υπομονή, διαβάστε το στα αγγλικά, για όλες τις λεπτομέρειες (π.χ. προφορές) που χάνονται στη μετάφραση. Όσοι αγαπούν το διάβασμα, θα το λατρέψουν.

ΥΓ: Προσοχή, το άρθρο της Wikipedia είναι ενδιαφέρον, αλλά γεμάτο spoilers. Πρώτα διαβάστε το κόμικ και μετά ψάξτε στο internet τι λέει ο κόσμος για αυτό!

Advertisements

8 Σχόλια

  1. Α, θαυμάσια… και έλεγα… τι κόμικ μου λείπουνε, τι κόμικ μου λείπουνε..
    ;-D

  2. Για μένα, η μεγαλύτερη συμβολή του Watchmen στην comics λογοτεχνία είναι η αποδόμηση της έννοιας «υπερήρωας». Δεν μπαίνω σε λεπτομέρειες για να δώσω πολλά στοιχεία, αλλά οι δημιουργοί πιάνουν τα «κριτήρια» που κατά κανόνα στοιχειοθετούν έναν υπερήρωα (αντίληψη περί καλού και κακού, τεχνολογική υπεροχή, δράση εκτός του νόμου, υπερκόσμια δύναμη, σωματική και πνευματική τελειότητα, ενδιαφέρον/ μη ενδιαφέρον για τον συνάνθρωπο, προσωπικά αδιέξοδα) και ουσιαστικά τα τινάζουν στον αέρα.
    Χάρη σε αυτή τη δουλειά το είδος των κόμικς με υπερήρωες ξεκόλλησε από το ροδαλό παρελθόν του και μπήκε (έστω και φανταιζίστικα) σε πιο σκοτεινά μονοπάτια.

    Το είχα δανειστεί και διαβάσει στο παρελθόν και το αγόρασα πρόσφατα. (20 ευρώ το paperback αγγλικό, 50 ευρώ η ελληνική hardcover μετάφραση- αίσχος).

    Πώς ήταν το φεστιβάλ;

  3. @Σοφία:
    Is that a hint? Η γιορτή σου αργεί πάντως…

    @Αντώνης_Χ:
    Καλό, αλλά φαντάζομαι ότι θα μου άρεσε περισσότερο αν μπορούσα να καταλάβω και κάτι από τα ρώσικα/ουκρανικά εκθέματα.
    Για την πλήρη αποδόμηση, συμφωνώ 100%. Είναι λες και βάλαν κάτω το είδος και είπαν «Για στάσου: τι θα συνέβαινε αν όλα αυτά ήταν πραγματικά;» κι έτσι ξαναφτιάχνουν όλο το σύμπαν των υπερ-ηρώων από την αρχή.
    Σούπερ. 🙂

  4. (Μόνο hint?? Χοχοχοχοχο!!
    Τι εννοείς? Εμείς εδώ γιορτάζουμε 24/7!!!! (Για να σου δώσω να καταλάβεις, το περσινό κανονικό τραπέζι της γιορτής μου το έκανα τέλος Γενάρη και κόψαμε και βασιλόπιτα. Το προπέρσινο, Φλεβάρη… Το φετινό κατ’ εξαίρεση το κάναμε σε νορμάλ χρονικό διάστημα, αλλά σβύσαμε και κεράκια για τα γενέθλια. Όπως βλέπεις, δεν έχουμε στεγανά όσον αφορά τις εορταστικές εκδηλώσεις!)
    ;-Ρ

  5. Τι μαλακία, τώρα μόλις διάβασα το ποστ, πάει το φεστιβάλ, δεν το αγόρασα το ρημάδι… Γινόταν και ψιλομπάχαλο στους πάγκους, εδώ που τα λέμε… Θα το ψάξω στα βιβλιοπωλεία, thanx for the alert!

  6. Πάντως, μην έχεις πολλές φιλοδοξίες για την ταινία. Αν και ποτέ δεν ξέρεις τί θα σου κάτσει, υπάρχει το ενδεχόμενο να χαθεί η ουσία υπέρ των εφφέ.

  7. Το Watchmen είναι, πράγματι από τα σημαντικότερα graphic novels. Μαζί με το Dark Knight Returns σηματοδότησαν αυτό που συνήθως ονομάζουμε «ενήλικο κόμιξ». Και είναι πολύ θετικό ότι επιτέλους μεταφράζονται αυτά τα βιβλία και στα ελληνικά. Το αρνητικό βέβαια είναι η τιμή τους. Πραγματικά ΠΑΝΑΚΡΙΒΑ. Οι τιμές στα ελληνικά graphic novels -και στα βιβλία γενικότερα- δεν παίζονται. Δεν έχουν καμία σχέση με τις τιμές στις άλλες ευρωπαϊκές χώρες.

  8. @Σοφία:
    Μου χρωστάς τα κέρδη μου για το φλουρί λοιπόν.
    Τι «ποιο φλουρί»; Κάνεις ότι δεν θυμάσαι;;; 😛

    @Χασοδίκης:
    Για αυτό το ανέβασα Σάββατο, ελπίζοντας να προλάβω κάποιους. Πάντως, σου συστήνω να προτιμήσεις τον αγγλόφωνο τόμο.
    Είτε στα ελληνικά, είτε στα αγγλικά, πιθανό να υπάρχει (και σίγουρα μπορούν να στο παραγγείλουν) στο Solaris, στη Μπόταση (κάθετη στη Στουρνάρη, στο ύψος του Πολυτεχνείου).
    Και φυσικά υπάρχει και το amazon.

    @Αντώνης_Χ:
    Δεν έχω πολλές. Αντίθετα, από την στιγμή που ολοκλήρωσα την ανάγνωση πιστεύω ότι θα ήθελε έναν σκηνοθέτη με πολύ μαεστρία στις εσωτερικές «αναταραχές» των ηρώων και όχι στις σκηνές δράσης. Άσε που δεν μπορώ να φανταστώ πώς η άψογη φόρμα και τεχνική του κόμικς θα μπορέσουν (χμ) να αποδοθούν στην οθόνη.
    Μάλλον θα το δω πάντως, έτσι κι αλλιώς.

    @fvasileiou:
    Το Return of the Dark Knight το είχα διαβάσει πριν 12 χρόνια περίπου κι είχα ενθουσιαστεί. Μου είχε κάνει εντύπωση που σε όποιες αναφορές έβρισκα για αυτό σε internet κλπ ερχόταν «χέρι – χέρι» με τους Watchmen. Δικαίως. Δεν έχει το ύφος και την ατμόσφαιρα του Frank Miller αλλά οι χαρακτήρες και η πολυεπίπεδη εξέλιξή τους, η απομυθοποίηση των πάντων και η αρτια αισθητική δεν παίζονται.
    Η διαφορά στις τιμές είναι όντως εντυπωσιακή. Μπουυυυυυ, μπουυυυυυ. Αίσχος κλπ κλπ.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: